1991
4.01.1991 r. – Powołanie Jana K. Bieleckiego na stanowisko premiera
21.01.1991 r. – Ustanowienie Ordynariatu Polowego WP, nominacja ks. prałata Leszka Sławoja Głódzia
15.02.1991 r. – Ukonstytuowanie się Trójkąta Wyszehradzkiego (Polska Węgry i Czecho-Słowacja)
24.02.1991 r. – III Zjazd NSZZ Solidarność wybrał Mariana Krzaklewskiego na przewodniczącego związku
31.03.1991 r. – Zaprzestanie działalności wojskowych struktur Układu Warszawskiego
2.05.1991 r. – Na sanockim Zamku odbyła się Uroczysta Sesja Rady Miasta z Okazji 200 Rocznicy Uchwalenia Konstytucji 3 Maja.
3.05.1991 r. – Ukazał się sygnalny numer „Tygodnika Sanockiego”.
10.05.1991 r. – Sejm uchwalił ordynację wyborczą do Sejmu i Senatu
16.05.1991 r. – NBP ustala średni kurs dolara na 11 tys. zł
1–9.06.1991 r. – Czwarta pielgrzymka Jana Pawła II do Polski
1.07.1991 r. – Podpisanie protokołu o rozwiązaniu RWPG
2.07.1991 r. – Oficjalna inauguracja giełdy warszawskiej
5.07.1991 r. – Ustawa o powszechnym podatku dochodowym od osób fizycznych
18.07.1991 r. – Ujawnienie afery FOZZ
1.08.1991 r. – Pierwsze aresztowania w aferze Art-B
28–29.08.1991 r. - Pierwsze spotkanie szefów dyplomacji Francji, Polski i Niemiec w ramach tzw. Trójkąta Weimarskiego
19.09.1991 r. – 11.30–12.30 – ogólnopolska, oświatowa akcja protestacyjna – zamiast programowego tematu, przedstawiono młodzieży informacje o oświacie.
25.09.1991 r. – Rada Miasta Sanoka uchwala podział miasta na dzielnice: Śródmieście, Dąbrówka, Wójtostwo, Błonie, Olchowce, Posada, Zatorze.
4.10.1991 r. – posiedzenie Młodzieżowej Rady Miasta z udziałem radnych Rady Miasta: Mirosława Furczaka, Bronisława Kielara, Wiesława Więcka oraz burmistrza Witolda Przybyło. Opracowano ordynację wyborczą do M.R.M. oraz statut. Podjęliśmy próbę włączenia młodzieży do działalności dotyczącej np. organizowania zawodów sportowych imprez młodzieżowych i innych.
22.10.1991 r. – na Sesji RM Sanoka zgłosiłem prośbę o odwołanie mnie z członka Komisji Rewizyjnej Rady Miasta.
Uważałem, że przy obecnym systemie władzy gminnej, powołana przez RM wyłącznie społeczna Komisja Rewizyjna, nie jest w stanie podołać istniejącym potrzebom prowadzenia kontroli.
W związku z tym nie mogę być członkiem takiej komisji.
Teraz kiedy następują duże zmiany we wszystkich komórkach organizacyjnych Miasta – istnieje moim zdaniem zwiększone zapotrzebowanie na rzetelne kontrole i przedstawianie ich wyników do wiadomości publicznej.
27.10.1991 r. – Wybory do Sejmu i Senatu, a w Sanoku również wybory do Rad Dzielnic.
28.10.1991 r. – pierwsze spotkanie Rady Programowej „Tygodnika Sanockiego” z nowo powołanym redaktorem naczelnym Antonim Nakoniecznym – zapoznanie się z planem i trudnościami nowego redaktora.
22.11.1991 r. – zebranie sprawozdawcze KZ NSZZ „S” POiW Leska i Sanoka w ZST (319 członków).
28.11.1991 r. – Prokuratura wszczęła śledztwo w sprawie przestępstw dewizowych działaczy b. PZPR
1.12.1991 r. – Polska jako pierwsze państwo uznała oficjalnie niepodległość Ukrainy
6.12.1991 r. – Sejm powołał Jana Olszewskiego na urząd premiera
13.12.1991 r. – Walny Zjazd Wyborczy NSZZ „S” POiW Leska i Sanoka. Uczestniczyli: Maria Wolan, Stanisław Orłowski, Czesław Nowak, Ireneusz Zarzycki.
Przewodniczącym KZ został wybrany Piotr Mazur.
1992
29.01.1992 r. – przedstawiłem koncepcję budowy „Centrum Usługowego” (na skarpie między „Okęciem”, a ZSZ przy ul. Jagiellońskiej) na konwencie Rady Miasta (A. Radwański, J. Dąbrowski, T. Jadczyszyn, B. Kielar, E. Olejko, J. Winnik). Koncepcja uzyskała pozytywną opinię Komisji Oświaty, Kultury, Sportu i Turystyki R. M. i Komisji Ładu Przestrzennego i Infrastruktury Miejskiej. Komisja Budowlano-Mieszkaniowa R. M. (z przewodniczącym E. Olejko) koncepcję zaopiniowała negatywnie.
15.05.1992 r. – Wyjazd przedstawicieli Sanoka do Östersund w Szwecji - Andrzej Radwański – przewodniczący Rady Miasta, Bronisław Kielar – przewodniczący Komisji Oświaty, Kultury, Sportu i Turystyki R.M., Stanisław Sieradzki – radny, Michał Studnicki – naczelnik Wydz. Rozwoju Gospodarczego U.M.
15 (piątek)
– 20.15 – PKP do Warszawy,
– 13.00 – SAS do Kopenhagi,
– 14.00 – SAS do Sztokholmu,
– 17.00 – SAS do Östersund
16 (sobota)
– 18.00 – kolacja w ATENIE
17 (niedziela)
– 8.30 – śniadanie
– 9 30 – wyjazd do gminy Öre.
Przewodniczący Rady Gminy Öre – Erik Egerwan zajmuje się organizacją turystyki (polityką turystyczną).
W Öre jest m.in. piękne jezioro oraz masyw górski długości 20 km, na którym funkcjonuje 80 km kolejek różnego typu.
13 00 – spotkanie przy obiedzie w Husä, małej, górskiej miejscowości, z P. Egerwanem oraz nauczycielem Hocan Vestrem, który trzy dni uczy w szkole 9-ro dzieci, a w pozostałe dni zajmuje się spółdzielnią powstałą na terenie zlikwidowanej w 1949 r. kopalni miedzi. S-nia powstała z inicjatywy mieszkańców w celu ratowania osady. Miała już nastąpić likwidacja sklepu i szkoły, a to doprowadziłoby do wyludnienia. Do s-ni należy 180 członków, w tym 20 właścicieli domów wypoczynkowych. S-nia po opracowaniu planu działania otrzymała pomoc od Państwa – 1mln KS. Jest to jedna z pierwszych s-ni w kraju. Członkowie posiadają domy wypoczynkowe własne, a także są wspólnikami innych domów wypoczynkowych. Posiadają własny wyciąg narciarski i sprzęt do przygotowywania tras zjazdowych (armatki śniegowe, ratraki, pojazdy do wyciągania na linie narciarzy (40 osób), hulajnogi śniegowe.
Spółdzielnia, wypracowane pieniądze, w całości przeznacza na rozwój bazy turystycznej, a dla członków zyskiem jest to, że osada istnieje, tworzone są miejsca pracy, a najważniejsze , że jest to ich własna oddolna inicjatywa i przez to czują się wolni. Mogą swoje pomysły wprowadzić w czyn. Czekają na dobrą zimę. Osada swoją historię przedstawia w formie sztuki teatralnej. Czynią to już 8 lat i mają co rok więcej widzów.
W Husä funkcjonują gospodarstwa hodowlane, sklep, przedszkole, szkoła, wiele domów wypoczynkowych. Odbudowuje się społecznie Dom Kultury.
Jeden z nauczycieli, który uczy kilkoro dzieci, prowadzi hodowlę 40 kóz. Żona zajmuje się produkcją bardzo dobrego i drogiego sera koziego. W innym gospodarstwie rolnik hoduje 10 krów, posiada 5 domków wypoczynkowych oraz jest członkiem spółdzielni i obsługuje wyciąg.
17.50 – przejazd z Husä do Torsa. W tej miejscowości Biom Hiortig, szef KOOPERATIV UTVECLING objaśnił nam organizację i rodzaje spółdzielni. Do s-ni może należeć co najmniej 5 członków. S-nia nie dzieli zysku między członków, a przeznacza go na cele społeczne i ich rozwój oraz pomoc innym spółdzielniom. Organizują się w celu nauki szycia, opieki nad osobami starszymi, organizowania szkoleń, biur architektonicznych, przedszkoli i innych.
S-nia musi powstawać z inicjatywy oddolnej. Największe osiągnięcia uzyskują w „opiece nad dziećmi”. Na starcie może pomóc państwo.
W przypadku przedszkoli spółdzielnia otrzymuje taką kwotę, jak przedszkole państwowe.
Kobiety starsze utworzyły spółdzielnię, która ma na celu opiekę nad własnymi rodzicami i otrzymują dotację od gminy. Gmina nie musi utrzymywać starców i na tym oszczędza. Istnieją s-nie turystyczne, współpracujące ze szpitalami i inne.
18.05.1992 r. – poniedziałek – 9.00 – szkoła (ekotechniczna) ekologiczna.
Spotkanie ze studentkami: Stina Dahlblom i Anna Maria Estojbrussan, które odwiedziły Sanok.
Studentki swoje spostrzeżenia o Sanoku wydrukowały w specjalnym zeszycie, w którym:
– proponowały przetwarzanie makulatury na materiał izolacyjny – jak robi to Szwecja,
– ostrzegały przed stosowaniem opakowań plastikowych,
– interesowały się zdrową żywnością,
– przypominały, że bardzo ważną sprawą dla zdrowia jest spożywanie czystej wody,
– proponowały wprowadzać do programów szkolnych tematyki dot. ochrony środowiska i praktyczne dbanie o to środowisko,
– przestrzegały przed kopiowaniem błędów dot. środowiska, jakie popełniły państwa zachodnie, a które mają problemy z opanowaniem ich obecnie,
– proponowały współpracę w uzgodnionych tematach.
W czasie spotkanie z dr Larsem THOPELDEM zapisałem następujące uwagi:
– linię ekologiczną szkoły finansuje Państwo,
– nie należy dużo się uczyć lecz działać,
– ekonomia i ekologia powinny stanowić jeden przedmiot,
– przy wprowadzaniu tematyki ekologicznej należy stosować najnowsze opracowania, nie należy wzorować się ślepo na istniejących obecnie,
– najistotniejsze jest to aby problemy ekologiczne wprowadzić do świadomości młodych i przez młodych.
12 00 – wizyta u Burmistrza w Ratuszu, a następnie:
– spotkanie w hotelu z przedstawicielami spółdzielców Europy,
– wizyta w szkole (warsztat samochodowy, warsztat krawiecki),
– obiad,
– zwiedzanie zakładu produkującego drewniane domy ocieplane watą i fiberem (fiber - rozdrobniona makulatura z boraksem – wytwarzano 10 t masy/dobę – 8,5 t makulatury + 1,5 t boraksu).
19.05.1992 r. wtorek:
– 8 00 – Zakład Energetyczny – jest to spółka 3 gmin (25% +25% + 50%).
Zgromadzenie-Gmina-Il.czł.Zarządu-Zarząd-Liczba m-ców
7,5% Are 2 25% 12 000
7,5% Krokam 2 25% 15 000
85% Ostersund 4 50% 65 000
Spółka produkuje prąd dla trzech gmin. Cena 1 kWh wyprodukowanej energii jest niższa od ceny 1 kWh energii krajowej.
Spółka zatrudnia 250 osób (210 mężczyzn + 40 kobiet).
Roczna produkcja wynosi 1180 GWh w tym 450 GWh na ogrzewanie)
Energia odbierana jest przez:
– 50% – gospodarstwa domowe,
– 15% – przemysł,
– 35% – instytucje, sklepy, urzędy.
Zakład Energetyczny posiada:
– 13 elektrowni wodnych,
– 34 oddziały innych elektrowni,
– 2900 km przesyłu,
– 8 zakładów ciepłowniczych.
Energia produkowana jest:
– z biogazu i ciepła ze ścieków (pompy cieplne),
– w elektrowniach wodnych,
– w elektrowniach spalających drewno i troty (najwięcej energii), spalających olej oraz w elektrowniach odzyskujących ciepło ze spalin.
Pan Thure Martensson opowiedział nam o zbiórce, segregacji, przetwarzaniu i składowaniu odpadów komunalnych.
Odpady w większości segregowane są w gospodarstwach domowych. Są jednak i tacy, których należy uświadomić, przekonać do segregacji u siebie. Wydawane są więc broszury, organizuje się odczyty i szkolenia.
Oddzielnie gromadzi się metale, azbest, akumulatory, bateryjki, farby, rozpuszczalniki, oleje, szkło kolorowe, szkło bezbarwne. Papier odbierany jest tylko w torbach (co miesiąc) papierowych i przerabiany jest na niepalną masę izolacyjną (fiber).
Makulatura odbierana jest odpłatnie od firm, nieodpłatnie od mieszkańców.
Odpady płynne takie jak np. farby, rozpuszczalniki, oleje odbierane są przez pracownika wysypiska i zlewane do odpowiednich pojemników. Bateryjki, rtęć, kadm itp. gromadzone są w jednym miejscu Szwecji. Sporządza się mapy składowania azbestu. Funkcjonuje krematorium spalające resztki pooperacyjne i zwierzęta. Woda z wysypiska jest gromadzona w zbiorniku i rozprowadzana na teren o pow. 9 ha, który to teren jest systematycznie badany.
W Urzędzie Miasta, w Dziale Oczyszczania, funkcjonuje inspektor, który planuje i kontroluje gospodarkę odpadami – sprawdza co zakłady robią z odpadami, a zakłady sporządzają raporty o zagospodarowaniu odpadów.
W oczyszczalni ścieków funkcjonują: część mechaniczna, część biologiczna oraz odstojniki. Odzyskiwany jest biogaz oraz ciepło, które przetwarzane są na prąd. Planuje się oczyszczalnię chemiczną.
13.10 – Urząd Miasta
Gmina ściąga 30% podatku z czego 10% przeznacza się na służbę zdrowia.
Gmina finansuje ulice, drogi, rynek, place, parkingi, parki, zieleńce. Opłaty za doprowadzenie wody i odprowadzenie ścieków oblicza się wg wskazań licznika.
14–21.06.1992 r. – Sanok przygotował stoisko w Poznaniu na Wystawie Miast Polskich. Przedstawiciele Miasta wzięli udział.
21.06.1992 r. – Ks. prałat Adam Sudoł obchodzi 25-lecie pracy na stanowisku proboszcza
Sanok, dnia 14.06.1992 r.
Ksiądz prałat ADAM SUDOŁ
Proboszcz Parafii Przemienienia Pańskiego w Sanoku
Wielebny Księże Dziekanie
Komisja Oświaty, Kultury, Sportu i Turystyki Rady Miasta Sanoka pragnie złożyć serdeczne podziękowania za wspaniałą, ofiarną dwudziestopięcioletnią pracę na niwie Bożej w mieście Sanoku, wśród jego mieszkańców.
Twoje słowa i czyny Drogi Jubilacie to wspaniały przykład działalności w służbie Bożej, a równocześnie przykład bohaterskiej i nieugiętej postawy oraz patriotyzmu w trudnych chwilach dla naszego narodu i naszej państwowości.
Dodawałeś otuchy w chwilach zwątpienia i załamania, podnosiłeś nastroje radości i euforii w chwilach zwycięstw duchowych.
Życzymy Księdzu Prałatowi długich lat pracy w zdrowiu i spokoju.
SZCZĘŚĆ BOŻE !
Przewodniczący Komisji
Bronisław Kielar
19.08.1992 r. – oddano do użytku most łączący Sanok z Białą Górą (filary docelowe, jezdnia tymczasowa, wojskowa.-.z powodu braku funduszy).
19.09.1993 r. – wybory do parlamentu RP. Senatorem zostaje wybrany Ireneusz Zarzycki. Rada Miasta przeprowadziła referendum gminne w sprawie wprowadzenia ryczałtowych opłat za wywóz śmieci. Mieszkańcy poparli propozycję Rady Miasta.
15.02.1994 r. – Komisja Zakładowa Funduszu Mieszkaniowego K.O. w Krośnie zmieniła stawki przyznawanych pożyczek. Ustalono:
– 5 mln. zł – na remont mieszkania,
– 10 mln. zł – na remont i modernizację domu,
– 20 mln. zł – na budowę domu,
– 20 mln. zł – na wykup mieszkania.
Współmałżonkom zatrudnionym w oświacie zniesiono ograniczenia.
1994
19.06.1994 r. – kolejne wybory samorządowe.
Bronisław Kielar
